Zo voorkom je dat inkomstenbelasting je financiële rust overvalt

In het kort

• Niet alles wat je verdient, kun je vrij besteden – belasting en btw komen eerst;
• Jij bent zelf verantwoordelijk voor pensioen en arbeidsongeschiktheid;
• Geld op één rekening zonder duidelijke verdeling zorgt voor stress;
• Voorlopige of onverwachte belastingaanslagen kunnen je financiële planning flink verstoren.

Je hoeft geen fouten te maken die je financiële vrijheid bedreigen. Door je goed te informeren en een slim systeem van potjes te gebruiken, houd je grip op je geld en voorkom je dat belasting en onverwachte kosten je in de problemen brengen.

Het is ruim een jaar geleden dat Anna de stap van dienstverband naar ondernemerschap heeft gewaagd. Ze heeft jarenlang voor de klas gestaan en verschillende functies in loondienst gehad. Maar het knelde. Het gedoe in de koffiekamer. De trage besluitvorming. Collega’s die ‘nog maar een paar jaar tot hun pensioen hoeven’. De passie voor onderwijs zit in haar genen, maar ze wil verandering brengen in de manier waarop scholen hun onderwijs organiseren.

Een duidelijke missie en meer vrijheid

Ze heeft een duidelijke missie. Daarvoor heeft ze de veiligheid van loondienst achter zich gelaten. De keuze om als onderwijsspecialist aan de slag te gaan is voor haar een ideale manier om een kijkje in de keuken te nemen bij andere scholen. Anna wil zoveel mogelijk ervaring opdoen in verschillende typen onderwijs. Ooit wil ze haar eigen school oprichten, maar eerst geniet ze van de vrijheid van tijdelijke opdrachten.

Wil jij ook starten met met zzp'en? Maar hoe begin je?

Lees hier onze gratis gids

Succesvolle start, maar een blinde vlek

Na de zomervakantie is ze met haar eerste opdracht gestart. Het gaat boven verwachting. Ze verdient goed, ze heeft een verantwoordelijke rol binnen haar opdracht en haar royale levensstijl geeft haar plezier. Ze rijdt met een leaseauto, heeft een website en wat kantoorkosten. Er blijft veel geld over. Natuurlijk wist Anna wel dat ze ook inkomstenbelasting moest betalen, maar ze stond daar niet echt bij stil.

De confrontatie met de belastingaanslag

Wanneer de aanslag inkomstenbelasting over het eerste jaar op de mat valt, schrikt ze zich een hoedje. Het geld dat ze dacht vrij te kunnen besteden, blijkt niet volledig van haar te zijn. Als ze vervolgens ook nog een voorlopige aanslag van het huidige jaar ontvangt, slaat de paniek toe.

Met een mengeling van frustratie en stress belt ze mij op: "Ik weet echt niet waar ik moet beginnen” zegt ze. “Kun je me helpen? Ondernemerschap is een stuk ingewikkelder dan ik dacht. En hoe zorg ik ervoor dat ik niet steeds word overvallen door belasting? Ik wil rust in mijn financiën."

De onverwachte financiële valkuilen van het zzp-schap

We kijken samen naar haar financiële situatie. Gelukkig heeft ze geld weggezet op haar spaarrekening. Hierdoor kan ze de belastingaanslag betalen, maar dan is het geld wel op. Anna heeft geen ingewikkelde boekhouding. Een bankrekening, een paar facturen om te betalen en een maandelijkse factuur voor de opdrachtgever. Dat is niet het issue. Wat ze zich nooit gerealiseerd heeft, is dat ze nu zelf verantwoordelijk is voor het betalen van belasting, pensioenopbouw en een arbeidsongeschiktheidsverzekering. Het is een onverwachte tegenvaller, simpelweg omdat ze zich hiermee nooit bezig heeft gehouden.

"Dat wist ik helemaal niet… Ik dacht dat ik gewoon kon sparen en genieten van wat ik verdien," zegt ze.

"In loondienst wordt er voor je gezorgd," leg ik uit, "ben je zzp’er, dan moet je dit zelf regelen. Dat is essentieel voor je financiële zekerheid."

Anna kijkt me aan: "En dat moet ik allemaal zelf uitzoeken? Hoe begin ik daar in hemelsnaam aan?"

"Stap voor stap," antwoord ik. "Eerst overzicht, dan structuur. Alles wat je apart zet voor belasting en pensioen is geld dat veilig staat."

Geef jezelf 'beter inzicht' cadeau

Lees hier verder

Hoe je grip krijgt op je geld

Er is werk aan de winkel, ook om helderheid te krijgen in haar bestedingspatroon. Anna heeft te royaal geleefd van het geld dat maandelijks binnenkwam. Ik stel voor dat ze eerst op een rij zet wat ze echt nodig heeft om van te leven. Om hier bewust naar te kijken is voor Anna nieuw, maar noodzakelijk. Wanneer ze haar financiële rust terug wil, heeft ze inzicht nodig.

Dan drop ik de volgende bom: werken met meerdere bankrekeningen. Zodra er geld van een factuur binnenkomt zet ze straks geld apart voor btw en inkomstenbelasting, pensioen en arbeidsongeschiktheid.

"Alles op aparte rekeningen? Dat voelt echt raar," zegt Anna terwijl ze onzeker lacht.

"Het klinkt misschien nieuw en streng," zeg ik, "maar op deze manier weet je altijd welk deel van je geld veilig staat, waar je niet aan moet komen. Het geeft rust.”

"Rust… dat klinkt heerlijk," zegt ze glimlachend. "Oké, laten we dat proberen. Als dit me echt rust geeft, ben ik er helemaal voor in."

Een praktisch systeem dat werkt 

Anna’s situatie is herkenbaar voor veel zzp’ers. Gelukkig zijn er manieren om financiële rust terug te krijgen. Het verdelen van je inkomsten in duidelijke potjes is er één van.

Omdat Anna een inhaalslag wil maken is hiermee rekening gehouden. Dat betekent een verdeling van haar inkomsten als volgt:

• • 50% wordt gereserveerd voor belasting en verplichte premies
  • 35% is voor haar persoonlijke inkomen
  • 15% blijft over voor zakelijke kosten

Financiële rust in de praktijk

Tijdens het opzetten en vullen van de nieuwe bankrekeningen concludeert Anna verrast: “Wat een lekker gevoel geeft het om te weten dat ik precies weet wat ik kan uitgeven aan leuke dingen” zegt ze. “Het voelt nu alsof ik echt de regie heb over mijn geld.”

Anna heeft nu een systeem dat werkt. Van elke factuur gaat een vast percentage naar belasting, pensioen en arbeidsongeschiktheid. Naar haar salarispotje en naar bankrekening voor haar zakelijke kosten. Ze bouwt zo een buffer op voor voorlopige aanslagen en houdt maandelijks overzicht van haar geldstromen.

Rust, overzicht en financiële vijheid

Het resultaat: rust in haar hoofd, zekerheid over haar financiën, en een duidelijk beeld van hoeveel ze kan uitgeven zonder in de problemen te komen. Haar levensstijl heeft ze wat aangepast. Tegelijkertijd weet ze dat het geld dat voor belasting, pensioen en AOV bestemd is onaangetast blijft.

Voor jou werkt dit net zo. Begin met overzicht creëren: hoeveel inkomsten heb je, welke verplichtingen moet je reserveren, en hoeveel kun je besteden aan jezelf en je bedrijf. Gebruik een systeem zoals Profit First en bouw een buffer. Zo betaal je nooit meer inkomstenbelasting op een moment dat het je niet uitkomt en houd je grip op je financiën.

Anita Udink
Zij & Cijfers